Bài học

Neither + trợ động từ: đồng tình với câu phủ định

Mục tiêu bài học

Sau bài học này, em dùng đúng Neither + trợ động từ + chủ ngữ để đồng tình với một câu phủ định, tránh lỗi phủ định hai lần, và vẫn chọn đúng loại trợ động từ khớp với câu gốc như bài trước.

Kiến thức nền cần có

Em vừa học So + trợ động từ + chủ ngữ để đồng tình với câu khẳng định, và quy tắc chọn đúng loại trợ động từ (am/is/are, do/does/did, have/has, modal). Bài này dùng lại đúng quy tắc chọn trợ động từ đó, chỉ đổi So thành Neither khi câu gốc là câu phủ định.

Câu hỏi khởi động

Phong nói: 'I don't like fizzy drinks.' An đáp lại: 'Neither do I.' Vì sao An không nói 'So don't I' hay 'Neither don't I'? Neither đã mang sẵn ý nghĩa gì khiến don't không cần xuất hiện thêm lần nữa?

Neither: phủ định đã nằm sẵn trong từ

Neither mang nghĩa 'cũng không', nên bản thân nó đã là một từ phủ định. Vì phần phủ định đã nằm sẵn trong neither, trợ động từ theo sau nó PHẢI ở dạng khẳng định — không bao giờ thêm not/n't lần nữa. Công thức: Neither + trợ động từ (khẳng định) + chủ ngữ. Việc chọn loại trợ động từ nào vẫn tuân theo đúng quy tắc của so ở bài trước: khớp chính xác với câu gốc.

So chỉ dùng để đồng tình với câu khẳng định; neither chỉ dùng để đồng tình với câu phủ định. Đây là điểm phân biệt đầu tiên học sinh cần nắm trước khi nghĩ đến trợ động từ: nhìn câu gốc có not/n't hay không, rồi mới chọn so hay neither.

Bước cuối là bước hay bị bỏ qua nhất: neither đã phủ định rồi, không thêm not/n't nữa.

Ví dụ

Dựng câu đồng tình với neither

1
Lan nói: 'I don't eat much sugar.' Quang muốn đồng tình bằng neither. Bẫy ở đây là học sinh dễ viết 'Neither don't I', giữ nguyên don't sau neither.
2
Câu gốc phủ định, dùng don't (trợ động từ do ở dạng phủ định). Neither đã mang nghĩa phủ định, nên trợ động từ theo sau phải bỏ not, chỉ giữ do: 'Neither do I.'
3
Với bốn cách viết: (a) Neither do I; (b) Neither don't I; (c) So don't I; (d) Neither am I — loại (b) vì phủ định hai lần (neither + don't); loại (c) vì so chỉ dùng cho câu khẳng định, không dùng được với don't; loại (d) vì am không khớp với do của câu gốc.
4
Neither do I.
5
Trước khi viết trợ động từ sau neither, luôn tự hỏi: mình vừa bỏ not/n't của câu gốc chưa? Biến thể: có thể thay neither bằng nor với nghĩa và cấu trúc giống hệt: 'Nor do I.'

Ví dụ

Đồng tình với câu phủ định ở thì hiện tại hoàn thành

1
Trang nói: 'I haven't slept well this week.' Nam muốn đồng tình. Bẫy ở đây là dùng so thay vì neither vì quên rằng câu gốc đang phủ định.
2
Câu gốc phủ định (haven't), nên phải dùng neither, không dùng so. Trợ động từ have giữ dạng khẳng định sau neither: 'Neither have I.'
3
Với bốn cách viết: (a) Neither have I; (b) So have I; (c) Neither haven't I; (d) Neither has I — loại (b) vì so chỉ dùng cho câu khẳng định, sai với câu gốc phủ định; loại (c) vì phủ định hai lần; loại (d) vì has chỉ dùng cho ngôi thứ ba số ít, không khớp với I.
4
Neither have I.
5
Bước đầu tiên luôn là xác định câu gốc khẳng định hay phủ định để chọn so hay neither, rồi mới chọn đúng loại trợ động từ. Biến thể theo ngôi thứ ba: 'Neither has she.'

Một cách đồng tình khác: S + trợ động từ + not + either

Neither + trợ động từ + chủ ngữ không phải cách duy nhất để đồng tình với câu phủ định. Em có thể dùng chủ ngữ + trợ động từ + not + either, giữ nguyên trật tự bình thường và giữ nguyên phủ định: 'I don't like fizzy drinks.' — 'I don't either.' Cách này giữ not, khác với neither vốn đã mang sẵn nghĩa phủ định nên không cần not nữa.

Hai cách này cùng nghĩa nhưng cấu trúc khác hẳn nhau: neither KHÔNG đi kèm not, còn either luôn cần not đứng trước nó. Nhầm lẫn phổ biến là ghép either vào sau neither ('Neither do I either') hoặc bỏ not trước either ('I do either') — cả hai đều sai. Khi làm bài biến đổi câu, em cần nhận diện đề đang yêu cầu viết theo mẫu nào (bắt đầu bằng Neither hay bằng chủ ngữ) để chọn đúng cấu trúc tương ứng, và luôn kiểm tra lại trợ động từ đã khớp đúng với câu gốc hay chưa trước khi nộp bài.

Luyện tập có hướng dẫn

Luyện tập độc lập

Lỗi thường gặp

Bẫy riêng của neither: viết neither cùng với don't/doesn't/isn't/haven't — phủ định hai lần khiến câu sai. Trước khi nộp bài, luôn rà lại mệnh đề sau neither xem có sót not/n't nào không. Bẫy thứ hai: quên rằng neither chỉ dùng cho câu gốc phủ định — nếu câu gốc khẳng định, phải dùng so, không dùng neither. Bẫy thứ ba, dễ bị bỏ qua nhất: chọn sai loại trợ động từ dù đã dùng đúng neither, ví dụ dùng do trong khi câu gốc dùng have hoặc modal.

Tóm tắt

Neither + trợ động từ (khẳng định) + chủ ngữ dùng để đồng tình với một câu phủ định; vì neither đã mang nghĩa phủ định, trợ động từ theo sau không bao giờ thêm not/n't, và vẫn phải khớp đúng loại trợ động từ với câu gốc.

Bài tiếp theo, em luyện kết hợp cả used to và so/neither trong một đoạn hội thoại tự nhiên về thói quen sức khỏe, để biết lúc nào dùng cấu trúc nào.