Ôn tập ngữ pháp tổng hợp — so sánh và modal verb
Mục tiêu
Sau bài học này, em ôn lại toàn bộ hệ thống ngữ pháp của khóa học — so sánh mở rộng (as...as, not as...as, less...than) và must/mustn't/don't have to — trong một bài ôn tập tổng hợp, và luyện chọn đúng cấu trúc khi nhiều lựa chọn ngữ pháp cùng xuất hiện trong một bài tập trộn.
Đây là bài ôn tập, không giới thiệu kiến thức mới. Mục tiêu là luyện phản xạ: khi gặp một câu chưa biết cần điền cấu trúc nào, em phải tự hỏi đây là so sánh hay là nghĩa vụ/cấm đoán, rồi mới chọn đúng công cụ trong số đã học suốt khóa.
Câu hỏi khởi động
Trong đề thi thật, các câu hỏi về so sánh và modal verb thường không xuất hiện theo nhóm liền nhau như trong sách giáo khoa, mà trộn lẫn ngẫu nhiên cùng nhiều dạng bài khác. Nếu chỉ quen làm bài theo nhóm, em có thể lúng túng khi gặp bài trộn. Bài học này luyện đúng kỹ năng đó.
Bảng tổng hợp toàn bộ cấu trúc
So sánh: -er/more...than (hơn, đã học lớp 6), as...as (bằng), not as...as (không bằng), less...than (kém hơn, nhấn phía yếu). Modal verb: must (bắt buộc làm), mustn't (bắt buộc không làm, tức bị cấm), don't have to (không bắt buộc làm, nhưng vẫn được phép). Ghi nhớ: mustn't và don't have to là cặp dễ nhầm nhất trong toàn khóa.
Một mẹo phân loại nhanh khi làm bài trộn: nếu câu có adjective và than/as ở gần nhau, đây gần như chắc chắn là câu so sánh; nếu câu nói về luật, quy định, hay biển báo mà không có than/as, đây gần như chắc chắn là câu modal verb. Đọc lướt tìm hai tín hiệu này trước khi đọc kỹ toàn câu sẽ tiết kiệm nhiều thời gian làm bài.
- 1
Đề bài: Complete: A bus _____ (not / crowded) a train at rush hour, but passengers _____ (must / not) forget to hold on tightly when it stops suddenly. Bẫy: nhầm cả hai chỗ trống đều cần modal verb, trong khi chỗ trống đầu tiên thực chất là so sánh.
- 2
Chỗ trống đầu có tín hiệu not...crowded gần nhau, đây là so sánh not as...as hoặc less...crowded than. Chỗ trống sau có forget to, tín hiệu must not (mustn't) forget to, một cụm cố định quen thuộc từ Course 3.
- 3(a) isn't as crowded as / mustn't — đúng, khớp cả hai chỗ trống theo đúng loại cấu trúc. (b) isn't as crowded as / don't have to — loại vì chỗ trống sau cần nghĩa 'không được quên', không phải 'không bắt buộc nhớ'. (c) mustn't be as crowded as / mustn't — loại vì trộn modal verb vào giữa khuôn so sánh as...as, sai cấu trúc. (d) isn't crowded as / mustn't — loại vì thiếu as đầu tiên trong khuôn so sánh.
- 4
A bus isn't as crowded as a train at rush hour, but passengers mustn't forget to hold on tightly when it stops suddenly.
- 5
Khi một câu có hai chỗ trống, luôn xác định loại của từng chỗ trống riêng biệt trước khi chọn đáp án cho cả câu — đừng giả định cả hai cùng một loại cấu trúc.
- 1
Đề bài: Xác định lỗi sai: Cycling to school (A) is less tiring (B) as taking the bus (C) if you don't (D) have to climb any hills. Bẫy: học sinh dễ bỏ qua lỗi vì cụm less tiring nghe rất tự nhiên, quên kiểm tra từ nối theo sau.
- 2
less...than luôn đi với than, không bao giờ với as. Phần (B) 'as taking the bus' sai vì dùng as thay vì than sau less tiring.
- 3
Sửa (B) thành 'than taking the bus'. Câu đúng: Cycling to school is less tiring than taking the bus if you don't have to climb any hills.
- 4
Cycling to school is less tiring than taking the bus if you don't have to climb any hills.
- 5
less...than là cặp từ cố định không thể tách rời — gặp less kèm theo tính từ, luôn kiểm tra ngay từ nối theo sau có phải than hay không.
- 1
Đề bài: 'A motorbike causes more pollution than a bicycle.' Viết lại bắt đầu bằng 'A bicycle', giữ nguyên nghĩa, không dùng more. Bẫy: không biết chọn as...as hay less...than vì cả hai đều là lựa chọn hợp lệ về mặt ngữ pháp, chỉ khác cách nhấn.
- 2
Đề yêu cầu không dùng more, và bắt đầu bằng a bicycle (phía ít gây ô nhiễm hơn), nên cấu trúc phù hợp nhất là less...than, giữ đúng tính từ polluting và đảo hai đối tượng so sánh.
- 3(a) A bicycle causes less pollution than a motorbike — đúng, đảo đúng chủ ngữ, đổi more thành less, giữ nguyên danh từ pollution. (b) A bicycle causes as much pollution as a motorbike — loại vì đổi nghĩa thành ngang bằng, sai hoàn toàn so với đề gốc. (c) A bicycle causes more pollution than a motorbike — loại vì đề yêu cầu không dùng more, và giữ nguyên more còn làm sai nghĩa. (d) A bicycle causes less pollution as a motorbike — loại vì less đi với than, không phải as.
- 4
A bicycle causes less pollution than a motorbike.
- 5
Khi đề bài giới hạn không dùng một từ cụ thể (ở đây là more), luôn kiểm tra xem cấu trúc thay thế (less...than hoặc not as...as) có giữ đúng nghĩa gốc hay không trước khi chọn.
Luyện tập có hướng dẫn
Luyện tập độc lập
Kiểm tra nhanh
Ghi nhớ
Khi gặp bài trộn nhiều cấu trúc, luôn tách riêng: câu/chỗ trống nào là so sánh (kiểm tra as/than và dạng tính từ), câu/chỗ trống nào là modal verb (kiểm tra must/mustn't/don't have to theo đúng nghĩa vụ, cấm đoán, hay không bắt buộc). Không bao giờ trộn hai loại cấu trúc vào một khuôn.
Bài cuối cùng của khóa học là một đề luyện tổng hợp đầy đủ, đúng dạng kiểm tra giữa kỳ/cuối kỳ, kết hợp đọc hiểu, ngữ pháp và từ vựng của cả sáu chương.